Βρισκόμαστε σε μία
κρίσιμη καμπή της ελληνικής πολιτικής ιστορίας και η αγωνία είναι δεδομένη. Σε
λίγες ημέρες θα διεξαχθεί (;) το πρώτο δημοψήφισμα μετά από δεκαετίες και οι
περισσότεροι προσπαθούν να «αποκωδικοποιήσουν» τις τάσεις. Οι δημοσκοπήσεις είναι
συγκεχυμένες, όμως σύμφωνα με τους διεθνείς αναλυτές υπάρχει τρόπος να
καταλάβετε τι συμβαίνει: ακολουθήστε τις εταιρείες στοιχημάτων!
* Σημαντική σημείωση
του συντάκτη: Το εν λόγω άρθρο ΔΕΝ αποτελεί σε καμία περίπτωση
παρότρυνση για στοιχηματισμό σε οποιαδήποτε αγορά, ούτε εκφράζει πολιτικές
θέσεις.Πρόκειται για έκθεση-παρουσίαση του καθηγητή Leighton
Vaughan Williams, ο οποίος εκτός από συγγραφές και αναλυτής, θεωρείται και
επαγγελματίας trader!
Οι περισσότεροι
πολιτικοί υποστηρίζουν ότι δεν παρακολουθούν τις δημοσκοπήσεις κι ότι δεν τους
ενδιαφέρουν. Ειδικά αν χάνουν στα προγνωστικά. Η πραγματικότητα είναι ότι
τσεκάρουν και την παραμικρή λεπτομέρειά τους. Πριν τις εκλογές του 2015 στη
Βρετανία (πριν από μερικούς μήνες) ο πρωθυπουργός της Βρετανίας Ντέιβιντ
Κάμερον αποκάλυψε ότι αντί να ψάχνει απαντήσεις στις δημοσκοπήσεις, παρακολουθούσε
τις κινήσεις των αγορών του στοιχήματος για να διαπιστώσει αν κερδίζει
ή όχι.
Η κοινή γνώμη συνήθως
εμφανίζεται προσεκτική με τους δημοσκόπους. Κάποιες φορές δεν είναι καν
ειλικρινής. Οι παράγοντες των εταιρειών δεν πιστεύουν στα μάτια τους όταν
βλέπουν τα πραγματικά αποτελέσματα το βράδυ των εκλογών και διαπιστώνουν ότι
έχουν πέσει εντελώς έξω στα προγνωστικά τους. Το έχουμε δει τα
τελευταία χρόνια στην Ελλάδα, συμβαίνει βεβαίως και στο εξωτερικό.
Φαίνεται ότι όταν ένας
πολίτης σταματά στον δρόμο από μία εταιρεία ή δέχεται τηλεφώνημα στο σπίτι για
κάποιο γκάλοπ, δεν είναι διατεθειμένος να απαντήσει σε πολλές ερωτήσεις. Ο
εκπρόσωπος της εταιρείας προσπαθεί να μην προσβάλλει τις πολιτικές πεποιθήσεις του
ερωτώμενου και οδηγεί πολλές φορές τις ερωτήσεις εκεί που ο πολίτης νιώθει πιο
άνετα να απαντήσει.
Ίσως τα γκάλοπ στο internet να λύσουν τα προβλήματα, αλλά ακόμα παραμένουν αναξιόπιστα. Επίσης,
κανείς δεν μπορεί να είναι σίγουρος για τα προσωπικά του δεδομένα, συνεπώς πάλι
φοβάται μήπως η ταυτότητά του αποκαλυφθεί έπειτα από μία ειλικρινή απάντηση
στις ερωτήσεις. Σε μερικές χώρες, άλλωστε, δεν είναι ιδανικό να ξέρει κάποιος
τις πολιτικές σου πεποιθήσεις… Το αποτέλεσμα είναι ταexit poll και οι δημοσκοπήσεις να μην βγάζουν πια τα σωστά αποτελέσματα επειδή
ο πολίτης φοβάται.
«Mοντέρνος» τρόπος πρόβλεψης
Υπάρχει. Και δεν είναι άλλος από το κλασικό «follow the money». Το στοίχημα έχει μπει τόσο πολύ στη ζωή μας, που το
να αγνοεί κανείς τους ανθρώπους που μερικές φορές ποντάρουν μικρές περιουσίες σε
εταιρείες στοιχημάτων είναι τουλάχιστον αφελές. Αν ακολουθήσει
κάποιος τα χρήματα που παίζονται, λοιπόν, στις αγορές των εκλογών είτε
πρόκειται για μεγάλα γεγονότα του εξωτερικού ή για ελληνικά, είναι ένας καλός
τρόπος για να βγάλει συμπεράσματα. Η πρόσφατη παρουσίαση του καθηγητή Leighton Vaughan Williams για λογαριασμό της «Κοινωνίας για την
Μελέτη του Τζόγου» (Society for the Study of Gambling, May 2015) στο Πανεπιστήμιο του Τρεντ αποδεικνύει την ακρίβεια που έχουν
οι αγορές του στοιχήματος στην πρόβλεψη εκλογικών γεγονότων.
Ο Vaughan Williams εξηγεί ότι οι στοιχηματικές αγορές συμπεριλαμβάνουν
όλες τα γνωστά και διαθέσιμα δεδομένα στην απλούστερη μορφή τους: τις
αποδόσεις. Το παλιότερο στοίχημα σε εκλογές χρονολογείται το 1968 στο Curb Exchange της Νέας Υόρκης. Πάνω από ένα εκατομμύριο δολάρια
(περίπου 200 εκατομμύρια δολάρια με τιμές 2012) παίχτηκαν στις προεδρικές
εκλογές των ΗΠΑ.Μεταξύ του 1869 και του 1940 μόνο μία φορά οι αποδόσεις
απέτυχαν να προβλέψουν τον νικητή στη συγκεκριμένη αγορά.
Το 1985 μεγάλη
βρετανική εταιρεία δέχτηκε στοίχημα για τις σημαντικές εκλογές του Brecon and Radnorπου προσφέρουν μία έδρας στο βρετανικό κοινοβούλιο. Η
διάσημη (στην Αγγλία) δημοσκόπηση Moriέδινε νίκη των Εργατικών με 18%. Η εταιρεία στοιχημάτων έδινε απόδοση 1,57
στους Φιλελεύθερους και 2,25 στους Εργατικούς. Οι Φιλελεύθεροι
κέρδισαν.
Στη διάρκεια της
προεκλογικής εκστρατείας του 2004 για το χρίσμα των Ρεπουμπλικάνων για την
προεδρία των ΗΠΑ, οι δημοσκοπήσεις ήταν μπερδεμένες. Κάποιες έδιναν δύο μονάδες
προβάδισμα στον Τζον Κέρι, άλλες έδιναν τέσσερις μονάδες στον Τζορτζ Μπους.
Στις αγορές του στοιχήματος όμως για τις κατά τόπους εκλογές (πολιτειακές), η
επιλογή που ήταν φαβορί επικράτησε και στις 50 πολιτείες των ΗΠΑ.
Στις εκλογές της
Γερουσίας το 2006, τα ανταλλακτήρια είχαν 100% σωστό φαβορί σε όλες τις θέσεις.
Στις εκλογές του 2008 για την προεδρία των ΗΠΑ, τα δημοψηφίσματα έδιναν
διαφορετικό νικητή με την πάροδο μερικών μόνο ημερών. Την ημέρα των
εκλογών ο Μπαράκ Ομπάμα πλήρωνε 1,05 για τη νίκη του. Είναι γνωστό πια
ποιος κέρδισε…
Οι εταιρείες σπάνια
κάνουν λάθος
Οι δημοσκοπήσεις
πιάστηκαν πάλι αδιάβαστες στο πρόσφατο δημοψήφισμα για την Ανεξαρτησία της
Σκωτίας το 2014, εκεί όπου όλα ήταν ξεκάθαρα: έπρεπε να αποφασίσει ο κόσμος για
ένα «Ναι» ή ένα «Όχι». Την εβδομάδα πριν από τις εκλογές η εταιρεία Panelbase έδινε 1% προβάδισμα στο «Όχι», ενώ το «Ναι» είχε προβάδισμα από 2% (στην
εταιρεία YouGov) ως 7% (στην ICM). Το τελικό αποτέλεσμα ήταν «Όχι» με 10.6%.
Μία ματιά στις αγορές
του στοιχήματος για το «Όχι» θα έλυνε πολλά προβλήματα: η απόδοση είχε
κατεδαφιστεί. Ένας ανώνυμος παίκτης μεγάλης αγγλικής εταιρείας
στοιχημάτων τόλμησε να ρισκάρει περίπου 1,25 εκατ. ευρώ για να κερδίσει 275
χιλιάδες ευρώ. Έκανε διαρκή πονταρίσματα σε μία τιμή που έπεφτε συνεχώς και η
οποία τελικά έκλεισε σε απόδοση 1,20!
Το συμπέρασμα του
καθηγητή Vaughan Williams είναι ότι όσοι
υποτιμούν ή αγνοούν τις στοιχηματικές αγορές, το πληρώνουν όπως έγινε με την
περίπτωση του Αλ Γκορ εναντίον του Τζορτζ Μπους για τις προεδρικές εκλογές των
ΗΠΑ το 2004. Οι περισσότερες δημοσκοπήσεις έδειχναν ότι στη Φλόριντα όλα
κρέμονταν από μια κλωστή. Αντίθετα, οι στοιχηματικές εταιρείες έδιναν
νίκη του Μπους με μεγάλη διαφορά. Αν οι Δημοκρατικοί του Αλ Γκορ είχαν
αντιληφθεί ότι χάνουν, θα έριχναν το βάρος στο Οχάιο όπου οι αποδόσεις των
εταιρειών στοιχημάτων προεξοφλούσαν νίκη ενός εκ των δύο στις λεπτομέρειες.
Οι Δημοκρατικοί
επέλεξαν να πολεμήσουν για την έδρα σε μία «χαμένη υπόθεση» όπως η Φλόριντα και
τελικά έχασαν και το Οχάιο. Αν ο Γκορ είχε κερδίσει αυτή την πολιτεία, η
ιστορία θα είχε γραφτεί διαφορετικά και ο κόσμος θα ήταν επίσης διαφορετικός. Προς
το καλύτερο ή το χειρότερο, αυτό είναι μία άλλη ιστορία…
Το ελληνικό
δημοψήφισμα
Προφανώς το
συγκεκριμένο κείμενο γράφτηκε με αφορμή τα… δικά μας. Σε λίγες ημέρες θα
διεξαχθεί (;) το πρώτο δημοψήφισμα μετά το 1974 και είναι λογικό εκτός
από το παγκόσμιο πολιτικό και οικονομικό ενδιαφέρον, να υπάρχει και
στοιχηματικό. Οι αγορές δεν αφορούν μόνο το «Ναι/Όχι» για την
ψηφοφορία της Κυριακής, αλλά και άλλες εναλλακτικές προσφορές όπως το
ενδεχόμενο Grexit ή το μέλλον του Γιάννη
Βαρουφάκη ως υπουργού Οικονομικων.
Σε αρκετά ελληνικά
δημοσιογραφικά (εντός και εκτός εισαγωγικών...) sites από χθες κυκλοφορούν
άρθρα με τις προσφερόμενες αποδόσεις για τα "Ναι" και "Όχι"
στο δημοψήφισμα, ακολουθούμενα από πηγαίους τίτλους και εύκολα συμπεράσματα.
Επειδή όμως στο Betblog αν απεχθανόμαστε κάτι αυτό είναι τα εύκολα
συμπεράσματα (που όπως στη ζωή έτσι και στο στοίχημα σε οδηγούν σε
λάθος επιλογές), ας εμβαθύνουμε.
Αυτή τη στιγμή μόλις
δύο στοιχηματικές εταιρίες προσφέρουν αποδόσεις για το αποτέλεσμα του
δημοψηφίσματος και σε αμφότερες το "Ναι" είναι φαβορί του 1,50+. Πέρα
από τον περιορισμένο αριθμό εταιριών, πολύ μικρά είναι τα όρια
πονταρίσματος που αυτές επιτρέπουν στο συγκεκριμένο γεγονός, κάνοντας
την αγορά εύκολα ελεγχόμενη και κάθε συμπέρασμα που βγαίνει από αυτή
επισφαλές.
Το ελληνικό
δημοψήφισμα ενδιαφέρει τις ξένες εταιρείες
Ωστόσο, στο γνωστό
στοιχηματικό ανταλλακτήριο υπάρχει η επιλογή πονταρίσματος για το ενδεχόμενοGrexit μέσα στο 2015. Η απόδοση για το «Όχι» προσφέρεται περίπου στο 1,40 με
σταθερές πτωτικές τάσεις, ενώ έχουν ταιριαστεί 450 χιλιάδες ευρώ. Ένα
ποσό που δεν θεωρείται ευκαταφρόνητο ούτε για το ανταλλακτήριο, ούτε για τη
συγκεκριμένη αγορά. Είναι εντυπωσιακό, μάλιστα, ότι παίζονται χρήματα σε τόσο
χαμηλή απόδοση για το «Όχι» κόντρα στο κλίμα που κυριαρχεί τις τελευταίες
ημέρες εντός κι εκτός Ελλάδας, αλλά και κόντρα στις απαισιόδοξες προβλέψεις.
Είναι χαρακτηριστικό,
ότι το «Όχι» ταιριάστηκε σε απόδοση μέχρι και 2,25 πριν από λίγες ημέρες
(ο μεγαλύτερος όγκος στο 2,00), πονταρίσματα που έγιναν το βράδυ της
Παρασκευής ή του Σαββάτου, όταν και το «Ναι» πέρασε φαβορί σε
απόδοση περίπου στο 1,80. Παρ’ όλα αυτά, χρειάστηκε λίγος χρόνος μόλις ώστε το
«Όχι» να ξαναγίνει φαβορί και μάλιστα με μεγάλη διαφορά.
Μπορεί αυτή η αγορά να
μην αφορά το δημοψήφισμα που πλησιάζει, σίγουρα όμως σχετίζεται σε μεγάλο
βαθμό. Στη θεωρία μπορεί να συμβεί μόνο το ένα ή μόνο το άλλο, όμως δείχνει τις
τάσεις της αγοράς. Το Betblog δεν προτείνει κάτι προς στοιχηματισμό στις συγκεκριμένες αγορές που
αναφέρθηκαν παραπάνω, ούτε επιθυμεί να επηρεάσει με οποιονδήποτε τρόπο την
απόφαση των αναγνωστών του ενώπιον της κάλπης.
Τα συμπεράσματα
Σύμφωνα με τον Vaughan Williams, η αγγλική αγορά στοιχημάτων είναι πολύ καλή για να την ακολουθεί κανείς
διότι με 15% φόρο στα μικτά κέρδη είναι λιγότερο διαστρεβλωμένη και λιγότερο
προκατειλημμένη. Η αμερικανική αγορά είναι εξίσου καλή διότι πολύ απλά σχεδόν
πάντοτε υπάρχουν αποδόσεις για γεγονότα που αφορούν μάχη μεταξύ δύο
προσώπων/κομμάτων.
Τα δημοψηφίσματα
«Ναι/Όχι» έχουν κατά τη γνώμη του τα ίδια χαρακτηριστικά με τις εκλογές στις
ΗΠΑ. Στη Βρετανία υπάρχουν πολλά κόμματα, αλλά και πάλι υπάρχει τρόπος
να καταλάβει κανείς πού πάει το πράγμα. Για παράδειγμα, τα χρήματα που
έπεσαν την τελευταία εβδομάδα των εκλογών στις εταιρείες και τα ανταλλακτήρια
των για τη νίκη του Συντηρητικού Κόμματος, που τελικά κέρδισε με κάτω τα χέρια.
Ο καθηγητής
υποστηρίζει ότι τα τελευταία χρόνια γινόμαστε μάρτυρες μεγάλων αλλαγών στον
τρόπο με τον οποίο ο στοιχηματισμός φορολογείται, ρυθμίζεται και γίνεται
αντιληπτός από τους θεωρητικούς των οικονομικών. Αυτό σημαίνει ότι οι
αγορές του στοιχήματος (οι εταιρείες αλλά και οι παίκτες) μπορούν να παίξουν
μεγάλο ρόλο στο μέλλον. Αν χρησιμοποιηθούν σωστά, μπορούν να
αποκαλύψουν πράγματα που θα συμβούν. Ακούσια, λοιπόν, δημιουργήθηκε μια «υψηλής
τεχνολογίας κρυστάλλινη σφαίρα» που παρεισφρέει στις τεχνικές της ανθρωπότητας
και γίνεται διαθέσιμη προς όλους. Στο «θαυμαστό νέο κόσμο» των αγορών
προγνωστικών και στοιχήματος, φαίνεται λογικό ότι κάποιος μπορεί να κερδίσει
διπλά: να προβλέψει μία εκλογή και να την κερδίσει κιόλας.
Γιάννης Κυριαζής
Πηγή: www.betblog.gr
